Economische effecten van BTW tarieven op personenvervoer

Effecten van verschillende BTW regimes in de 28 lidstaten op de markt voor personenvervoer

In deze studie voor DG TAXUD heeft TML, samen met CASE en IHS, onderzocht wat de effecten zijn van de tariefzetting voor BTW op de markt voor personenvervoer (via de weg, spoor, lucht en in mindere mate water) in de Europese Unie.

In een eerste fase is door TML en CASE de huidige toestand van de markt voor commercieel personenvervoer in kaart gebracht. Op basis van gegevens uit TREMOVE en ETISplus becijferde TML de vraag naar transport (in aantal trips en aantal passagierskilometers) in de verschillende transportmodi en geografisch markten (stedelijk/nationaal niet stedelijk/internationaal intra-EU/internationaal extra-EU). Hiermee kon dan de omvang van eventuele marktverstoringen ingeschat worden. Belangrijkste conclusies waren:

  • Nationaal verkeer vertegenwoordigt 99% van het aantal trips, maar slechts 2/3 van het aantal pkm
  • In steden is de metro het meest gebruikte vervoersmiddel (46% van alle trips), maar de langste trips worden gedaan met de trein. Bus zit tussen beide in
  • Luchttransport is vooral binnen de internationale markten van belang, maar ook 7% van de binnenlandse pkm worden met het vliegtuig afgelegd (komt overeen met 0.5% van de trips)
  • De meeste binnenlandse trips worden gedaan met de bus (meer dan 80%), vooral voor korte afstanden
  • Spoorvervoer is vooral in West-Europa een grote marktspeler

De tweede fase, geleid door IHS, had als opdracht een overzicht samen te stellen van de huidige BTW tarieven en andere belastingen die gelden voor personenvervoer. Daarbij werden ook uitzonderingen in kaart gebracht, en het geheel werd geverifieerd door middel van een bevraging aan nationale experts van de lidstaten.

Vervolgens werd op basis van de verzamelde gegevens een lijst opgesteld met mogelijke marktverstoringen. Deze zijn samengevat in onderstaande tabel:

Tot slot dienden we nog een inschatting te maken van mogelijke beleidsmaatregelen die deze verstoringen kunnen aanpakken. De doorrekening van deze scenario’s gebeurde met 3 modellen: het TREMOVE model (voor macro-vraageffecten, en inkomsten uit tickets en BTW), het EDIP model (voor effecten op de economie als geheel) en een voor dit project ontworpen city pair model (voor gedetailleerde schattingen van de transportvraag op bepaalde trajecten). De doorgerekende scenario’s zijn:

  • Output BTW wordt in alle intra-EU markten op nationale standaardniveau’s gebracht (bv. voor BE: 21%)
  • Output BTW wordt in alle intra-EU markten op nationale gereduceerde niveau’s gebracht (bv. voor BE: 6%)
  • Zoals scenario 1, maar de plaats van belasting verandert van de plaats van prestatie naar de plaats van oorsprong
  • Zoals scenario 2, maar de plaats van belasting verandert van de plaats van prestatie naar de plaats van oorsprong
  • Huidige BTW voeten blijven ongewijzigd, maar de plaats van belasting verandert van de plaats van prestatie naar de plaats van oorsprong
  • Huidige BTW voeten ongewijzigd, maar afschaffing van artikel 148 van richtlijn m.b.t. vrijstellingen voor lucht- en zeevaart
  • Zoals scenario 6, maar i.p.v. afschaffing artikel 148 worden de vrijstellingen uitgebreid naar alle modi
  • Zoals scenario 4, maar ook extra-EU vervoer wordt belast
  • Zoals scenario 8, maar alle niet-BTW taksen worden afgeschaft (gezien deze als quasi-BTW kunnen gezien worden)
  • Administratieve vereenvoudiging voor BTW aangifte over landsgrenzen heen
  • BTW voeten voor nationaal transport blijven ongewijzigd, maar alle internationaal transport krijgt een BTW voet van 0%.

De beoordeling van elk van de scenario’s staat in onderstaande tabel. In het algemeen zijn de verwachte effecten op transportvraag klein tot matig, hoewel er zich grote veranderingen kunnen voordoen op het niveau van individuele marktspelers.

rapporten (in het Engels)

Je kan de rapporten vinden op de website van DG TAXUD of hier:

Final report part I

Final report part II

periode

2013 - 2014

opdrachtgever

Europese Commissie, DG TAXUD

partners

CASE (Polen, projectleider), IHS (Oostenrijk)

contact

Tim Breemersch

+32 16 74.51.23
referentie: 12.71